|
|
| Line 4: |
Line 4: |
| ===== ISANG KAPASYAHANG PANLUNGSOD NA KUMIKILALA AT NAGBIBIGAY PAGPAPAHALAGA SA MGA PAMANANG KULTURAL NG LUNGSOD NG MALOLOS ===== | | ===== ISANG KAPASYAHANG PANLUNGSOD NA KUMIKILALA AT NAGBIBIGAY PAGPAPAHALAGA SA MGA PAMANANG KULTURAL NG LUNGSOD NG MALOLOS ===== |
|
| |
|
| HANGO SA KATITIKAN NG IKA-68 KARANIWANG PULONG NG SANGGUNIANG PANLUNGSOD NG MALOLOS NA GINANAP SA SA BULWAGANG PULUNGAN NG SANGGUNIAN (ANNEX), IKA-LIMANG PALAPAG NG BAGONG GUSALI NG PAMAHALAANG LUNGSOD NG MALOLOS NOONG IKA-13 NG NOBYEMBRE, 2023.
| | Ang '''Kapasiyahang Panlungsod Blg. 326-2023''' ay isang malawakang dokumentong pambatas na nagtatala ng mga pamanang kultural ng [[Lungsod ng Malolos]].<ref>R_326_2023.pdf, "Pahina 1", 2023.</ref> Ang kapasiyahang ito ay naglalayong kilalanin at pangalagaan ang mga ari-ariang kultural, tradisyon, at mga personalidad na bumubuo sa kasaysayan ng bayan.<ref>KP 326-2023 Indeks - Wiki Malolos, "", 2023.</ref> Sa ibaba ay ang komprehensibong listahan ng mga pamanang nakapaloob sa nasabing batas: |
|
| |
|
| KAPASIYAHANG PANLUNGSOD BLG. 326-2023
| | == A. Mga Pamanang Hindi Natitinag (Built Heritages) == |
| | Batay sa ''Historic Town Center Resolution No. 02, series of 2001'':<ref>R_326_2023.pdf, "Pahina 2", 2023.</ref> |
| | * Simbahan at Kumbento ng [[Simbahan ng Barasoain|Barasoain]] (1885) |
| | * Tahanan ng mga Cojuangco (1890s) |
| | * Tahanan ng mga Bautista (Tanjosoy, 1812) |
| | * Dambanang [[Casa Real]] (1580) |
| | * Tahanan ng mga Lopez |
| | * Tahanan ng mga Robles |
| | * [[Katedral ng Malolos|Katedral, Basilica Minore at Kumbento ng Malolos]] (1815) |
| | * Lumang Gusaling Pampamahalaan ng Malolos (1940) |
| | * Tahanan ng mga Abad |
| | * Tahanan ng mga Ejercito |
| | * Tahanan ng mga Tiongson (Olmos, 1890s) |
| | * Tahanan ng mga Cervantes (Chiong, 1892) |
| | * Tahanan ng mga [[Manuel Crisostomo|Crisostomo]] |
| | * Tahanan ng mga Tiongson (Ceferino, 1930, 1951) |
| | * [[Casa Tribunal]] (1850s) |
| | * Tahanan ng mga Adriano (MERALCO, 1930) |
| | * Tahanan ng mga Crisostomo (Vinluan, 1930s) |
| | * Tahanan ng mga Lomotan (1930s) |
| | * Tahanan ng mga Tantoco-Santos (1880s) |
| | * Tahanan ng mga [[Antonio Bautista|Bautista]] (1887) |
| | * Tahanan ng mga Reyes (1904) |
| | * Tahanan ng mga Santos-Uitangcoy (1914) |
| | * Tahanan ng mga Tantoco (Chalet) |
| | * Tahanan ng mga Estrella |
| | * Tahanan ng mga Reyes (F.T. Reyes St.) |
| | * Tahanan ng mga Que (Chalet) |
| | * Tahanan ng mga Fernando |
| | * Tahanan ng mga Baluyot |
| | * Simbahan ng Aglipay (F. Estrella St.) |
| | * Tahanan ng mga Bernabe |
| | * Tahanan ng mga Aldaba |
| | * Bisita ng Sto. Rosario |
| | * Tahanan ng mga Tantoco (1930s) |
| | * Tahanan ng mga Bautista (F. Estrella St.) |
| | * Gusaling Gabaldon (1908) |
| | * Tahanan ng mga Pineda |
| | * [[Aguas Potables de Malolos|Aguas Potables]] (1920s) |
| | * Tulay Tampoy (1920s) |
| | * Pook na kinatatayuan ng Paaralan ng mga Kababaihan |
|
| |
|
| ISANG KAPASIYAHANG PANLUNGSOD NA KUMIKILALA AT NAGBIBIGAY PAGPAPAHALAGA SA MGA PAMANANG KULTURAL NG LUNGSOD NG MALOLOS.
| | == B. Iba Pang Istraktura na Walang Deklarasyon == |
| | * Tahanan ng mga de Leon |
| | * Tahanan ng mga Reyes |
| | * Tahanan ni Gonzalo Santos |
| | * Simbahan ng Sta. Isabel |
| | * Gusaling Sining Pantahanan |
| | * Tahanan ng mga Galman-Cruz<ref>R_326_2023.pdf, "Pahina 3", 2023.</ref> |
| | * Bisita ng Masile (1880) |
| | * Tahanan ng mga Chong |
| | * Lumang Bisita ng Santisima Trinidad |
| | * Maliit na Bisita ng Ba-og |
| | * Kapitolyo ng Bulacan |
| | * Puericulture Center |
| | * Glorietta ng Barasoain |
| | * Gusali ng dating Immaculada Academy of Malolos (IAM) |
| | * Mauseleo ng mga Tanjosoy Bautista sa Barasoain |
| | * Ermita ng Kampo Santo ng Barasoain |
| | * Estasyon ng Tren |
| | * Cottingham Memorial Church |
| | * Seventh Day Adventist Church |
| | * Pamilihang Bayan ng Malolos |
|
| |
|
| AKDA NINA: KGG. VICTORINO M. ALDABA III at KGG. PATRICK S. DELA CRUZ
| | === B.1 Banal na Imahe === |
| KAMAY-AKDA ANG LAHAT NG BUMUBUO NG SANGGUNIANG PANLUNGSOD
| | * Imahe ng Immaculada Concepcion sa Katedral |
| | * Imahe ng San Roque ng Barangay Mambog |
| | * Karosa Triunfal ng Malolos |
|
| |
|
| SAPAGKAT, isinasaad sa Seksyon 14, Artikulo XIV ng 1987 Saligang Batas ng Pilipinas na nararapat na itaguyod ng Estado ang pangangalaga, pagpapayaman at dinamikong ebolusyon ng isang pambansang kulturang Pilipino salig sa simulaing pagkakaisa sa pagkakaiba-iba sa kapaligirang malaya, artistiko at intelektwal na pagpapahayag;
| | === B.2 Pagpipinta === |
| | * “Muses of the Arts” ni Fernando Amorsolo (Tahanan ng mga Santos) |
|
| |
|
| SAPAGKAT, nakasaad sa Sekyon 16 ng Batas Republika Blg. 7160, o mas kilala bilang Kodigo ng Pamahalaang Lokal ng 1991 na kinakailangang pagyamanin ang kultura ng bayan;
| | === B.3 Sasakyang Nakagisnan === |
| | * Jeep Karatig (Mula noong World War II) |
|
| |
|
| SAPAGKAT, itinatagubilin ng Batas Republika Blg. 10066, o ang National Cultural Heritage Act of 2009, ang proteksyon, preserbasyon, konserbasyon at pagsulong ng kultura na pamana ng bansa, kabilang ang mga pag-aari at ang kasaysayan nito, gayundin ang etnisidad ng mga lokal na komunidad
| | === B.4 Antigo === |
| | * Muwebles Tampinco (Gawa ni Don Isabelo Tampinco) |
|
| |
|
| SAPAGKAT, ang Lungsod ng Malolos, tinaguriang Duyan ng Republika (Cradle of the Republic), ay isa sa pinakamayaman sa kasaysayan na lungsod sa bansa dahil sa makabuluhang papel nito sa pagkamit ng kalayaan at demokrasya ng Pilipinas;
| | == K. Mga Monumento at Panandang Pang-alaala == |
| | * Monumento ni Hen. [[Isidoro Torres]] (Sto. Nino at Matimbo)<ref>R_326_2023.pdf, "Pahina 3", 2023.</ref> |
| | * Mga monumento sa Capitol Grounds: |
| | # Monumento ni Hen. [[Gregorio del Pilar]] |
| | # Monumento ng Trayumbirata |
| | # Monumento ni Ramon Magsaysay |
| | * Mga Monumento sa CMIS-Sto. Rosario: |
| | # Monumento ni [[Jose Rizal]] (1921) |
| | # Monumento ni [[Marcelo H. del Pilar]] |
| | # Monumento ng Guro |
| | # Monumento ng Ibong Tikling |
| | * Fountain sa Hardin ni Dr. Luis Uitangcoy Santos |
| | * Busto ni Marcelo H. del Pilar at Francisco Balagtas |
| | * Monumento ng Kristianismo |
| | * Monumento ng mga Beterano |
| | * Monumento ng mga Piling Bayani (Kalayaan Tree) |
| | * Kanyon (2) sa Capitolyo |
| | * Labi ng Paaralan ng Bulacan High School |
|
| |
|
| SAPAGKAT, ang Pamahalaang Lungsod ng Malolos, sa pamamagitan ng Panlungsod na Tanggapan ng Sining, Kultura, at Turismo ay nagbibigay pagkilala at pagpapahalaga sa mga pamanang kultural gaya ng mga iba’t ibang istraktura (Built Heritages), mga Monumento at Panandang Pang-ala ala, Liwasan, Libingan, Parke, Anyong Lupa, Anyong Tubig, Halaman, mga pagkain, Likhang Kamay, mga tradisyon, at mga mahahalagang personahe gaya ng mga sumusunod:
| | == D. Liwasan, Libingan, at Parke == |
| | * Liwasang Republika |
| | * Kampo Santo Katoliko de Malolos |
| | * Kampo Santo Katoliko de Barasoain |
| | * Libingang Pampubliko ng Caniogan, Mambog, at Panasahan<ref>R_326_2023.pdf, "Pahina 4", 2023.</ref> |
| | * Provincial Capitol Park |
| | * Kampo Santo de Sta. Isabel |
| | * Monumento at Parke ni Dr. Jose P. Rizal (BulSU) |
| | * Heroes' Park (BulSU) |
|
| |
|
| | == E. Anyong Lupa, Anyong Tubig, at Halaman == |
| | * Ilog Pamarawan |
| | * Mangrove Forest (Pulo-pulo Pamarawan at Babatnin) |
| | * Puno ng Siar (Kalayaan Tree) |
|
| |
|
| A. MGA PAMANANG HINDI NATITINAG (BUILT HERITAGES)
| | == G. Mga Pagkain == |
| Base sa [https://wikimalolos.com/wikimalolos/index.php/Declaring_the_Historic_Town_Center_of_Malolos_in_Bulacan_a_National_Historical_Landmark Historic Town Center Resolution no. 02, series of 2001]. See [https://drive.google.com/file/d/10kQPbCqRPpQSMhqEDIYdQyaKeFyt0NhB/view?usp=sharing Malolos Local Markers]
| | Isang listahan ng 90 tradisyunal na pagkain kabilang ang:<ref>R_326_2023.pdf, "Pahina 4-5", 2023.</ref> |
| | * [[Ensaymada]] de Malolos |
| | * [[Inipit]] |
| | * Hamon Bulakenya |
| | * Gurgurya |
| | * Puto Caramba at Okoy |
| | * Serkele |
| | * Empanada de Kaliskis |
| | * Pastillas Tostado |
|
| |
|
| Simbahan at Kumbento ng Barasoain, 1885 na matatagpuan sa Barangay San Agustin/San Gabriel
| | == H. Likhang Kamay == |
| Tahanan ng mga Cojuangco, 1890's na matatagpuan sa Barangay Liang
| | * Pabalat ng Malolos (Borlas de Pastillas) |
| Tahanan ng mga Bautista (Tanjosoy), 1812 na matatagpuan sa Barangay Caingin
| | * Puni ng Malolos |
| Dambanang Casa Real, 1580 na matatagpuan sa Barangay Liang
| | * Singkaban (Catmon at Santisima Trinidad) |
| Tahanan ng mga Lopez na matatagpuan sa Barangay San Agustin
| | * Paggawa ng Bag (Matimbo at Panasahan) |
| Tahanan ng mga Robles na matatagpuan sa Barangay Caingin
| |
| Katedral, Basilica Minore at Kumbento ng Malolos, 1815 na matatagpuan sa Barangay Sto. Nino at San Vicente
| |
| Lumang Gusaling Pampamahalaan ng Malolos, 1940 na matatagpuan sa Barangay Sto. Nino
| |
| Tahanan ng mga Abad na matatagpuan sa Tampoy, Barangay Sto. Nino
| |
| Tahanan ng mga Ejercito na matatagpuan sa Pariancillo, Barangay Sto. Nino
| |
| Tahanan ng mga Tiongson (Olmos), 1890s na matatagpuan sa Pariancillo, Barangay Sto. Nino
| |
| Tahanan ng mga Cervantes (Chiong), 1892 na matatagpuan sa Pariancillo, Barangay Sto. Nino
| |
| Tahanan ng mga Crisostomo na matatagpuan sa Pariancillo, Barangay Sto. Nino
| |
| Tahanan ng mga Tiongson (Ceferino), 1930, 1951 na matatagpuan sa Pariancillo, Barangay Sto. Nino
| |
| Casa Tribunal, 1850s na matatagpuan sa Pariancillo, Barangay Sto. Nino
| |
| Tahanan ng mga Adriano (MERALCO), 1930 na matatagpuan sa Pariancillo, Barangay Sto. Nino
| |
| Tahanan ng mga Crisostomo (Vinluan), 1930s na matatagpuan sa M. Crisostomo Street, Barangay Sto. Nino
| |
| Tahanan ng mga Lomotan, 1930s na matatagpuan sa Barangay Sto. Nino
| |
| Tahanan ng mga Tantoco-Santos, 1880s na matatagpuan sa Barangay Sto. Nino
| |
| Tahanan ng mga Bautista, 1887 na matatagpuan sa Barangay Sto. Nino
| |
| Tahanan ng mga Reyes, 1904 na matatagpuan sa F.T. Reyes Street, Barangay Sto. Nino
| |
| Tahanan ng mga Santos-Uitangcoy, 1914 na matatagpuan sa F.T. Reyes Street, Sto. Nino
| |
| Tahanan ng mga Tantoco, Chalet na matatagpuan sa F.T. Reyes Street, Barangay Sto. Nino
| |
| Tahanan ng mga Estrella na matatagpuan sa F.T. Reyes Street, Barangay Sto. Nifio
| |
| Tahanan ng mga Reyes na matatagpuan sa F.T. Reyes Street, Barangay Sto. Nifio
| |
| Tahanan ng mga Que, Chalet na matatagpuan sa M. Tengco Street, Barangay Sto. Rosario
| |
| Tahanan ng mga Fernando na matatagpuan sa M. Tengco Street, Barangay Sto. Rosario
| |
| Tahanan ng mga Baluyot na matatagpuan sa M. Tengco Street, cor. F. Estrella Street, Barangay Sto. Rosario
| |
| Simbahan ng Aglipay na matatagpuan sa F. Estrella Street, Barangay Sto. Rosario
| |
| Tahanan ng mga Bernabe na matatagpuan sa F. Estrella Street, Barangay Sto. Rosario
| |
| Tahanan ng mga Aldaba na matatagpuan sa F. Estrella Street, cor Maestranza Street, Barangay Sto. Rosario
| |
| Bisita ng Sto. Rosario na matatagpuan sa Barangay Sto. Rosario
| |
| Tahanan ng mga Tantoco, 1930s na matatagpuan sa F. Estrella Street, Barangay Sto. Rosario
| |
| Tahanan ng mga Bautista na matatagpuan sa F. Estrella Street, Barangay Sto. Rosario
| |
| Gusaling Gabaldon, 1908 na matatagpuan sa F. Estrella Street, Barangay Sto. Rosario
| |
| Tahanan ng mga Pineda na matatagpuan sa F. Estrella Street, Barangay Sto. Rosario
| |
| Aguas Potables, 1920s na matatagpuan sa Barangay San Vicente
| |
| Tulay Tampoy, 1920s na matatagpuan sa Barangay San Vicente/Sto. Nino
| |
| Pook na kinatatayuan ng Paaralan ng mga Kababaihan na matatagpuan sa M. Crisostomo Street, Barangay Sto. Nino
| |
|
| |
|
| B. IBA PANG ISTRAKTURA NA WALANG DEKLARASYON
| | == I. Tradisyon == |
| | * [[Senakulo]] (Tikay, Bulihan, Caingin) |
| | * Pabukang Puso (Panasahan) |
| | * Pag-akyat ng Atlag at Pamarawan |
| | * Semana Santa ng Sta. Isabel |
| | * Desposorio |
| | * Sayaw de Panasahan at Sta. Isabel |
| | * Pistang Puto (Santor) |
|
| |
|
| Tahanan ng mga de Leon na matatagpuan sa Tampoy, Barangay Sto. Nino
| | == L. Malalaking Festival at Kapistahan == |
| Tahanan ng mga Reyes na matatagpuan sa Barangay Sto. Nino
| | * [[Fiesta Republika]] |
| Tahanan ni Gonzalo Santos na matatagpuan sa Pariancillo, Barangay Sto. Nino
| | * Pistang Bayan |
| Simbahan ng Sta. Isabel na matatagpuan sa Barangay Bagong Bayan
| | * Pista ng Barasoain, Sta. Isabel, at Santisima Trinidad |
| Gusaling Sining Pantahanan na matatagpuan sa Barangay Sto. Rosario
| | * Pista ng Sto. Niño de Malolos |
| Tahanan ng mga Galman-Cruz na matatagpuan sa Barangay Sto. Cristo
| |
| Bisita ng Masile, 1880 na matatagpuan sa Barangay Masile
| |
| Tahanan ng mga Chong na matatagpuan sa Barangay Canalate
| |
| Lumang Bisita ng Santisima Trinidad na matatagpuan sa Barangay Santisima Trinidad
| |
| Maliit na Bisita ng Ba-og na matatagpuan sa Barangay Matimbo
| |
| Kapitolyo ng Bulacan na matatagpuan sa Barangay Guinhawa
| |
| Puericulture Center
| |
| Glorietta ng Barasoain
| |
| Gusali ng dating Immaculada Academy of Malolos (IAM)
| |
| Mauseleo ng mga Tanjosoy Bautista sa Barasoain
| |
| Ermita ng Kampo Santo ng Barasoain
| |
| Estasyon ng Tren
| |
| Cottingham Memorial Church, Barangay Liang
| |
| Seventh Day Adventist Church, Sabitan, Barangay Sto. Rosario
| |
| Pamilihang Bayan ng Malolos, Barangay San Vicente
| |
|
| |
|
| B.1 BANAL NA IMAHE
| | == M. Mga Importanteng Personalidad == |
| Imahe ng Immaculada Concepcion sa Katedral
| |
| Imahe ng San Roque ng Barangay Mambog
| |
| Karosa Triunfal ng Malolos
| |
|
| |
|
| B.2 PAG PIPINTA
| | === M.1 Mga Naging Alkalde (1822–2001) === |
| “Muses of the Arts” - pininta ni Fernando Amorsolo sa tahanan ng mga Santos.
| | Naglalaman ng listahan mula kay Don Jorge de Victoria (1822) hanggang kay Kgg. Restituto Roque (2001).<ref>R_326_2023.pdf, "Pahina 6-7", 2023.</ref> |
|
| |
|
| B.3 SASAKYANG NAKAGISNAN SA MALOLOS
| | === M.2 Mga Kadalagahan ng Malolos === |
| Jeep Karatig - sasakyang dala ng mga Amerikano noong World War II at ito ay ginawang sasakyang pampubliko matapos ang nasabing digmaan.
| | 20 kababaihan kabilang sina Elisea Tantoco Reyes, Alberta Santos Uitangcoy, at ang magkakapatid na Tiongson at Tantoco.<ref>R_326_2023.pdf, "Pahina 7", 2023.</ref> |
|
| |
|
| B.4 ANTIGO
| | === M.3 Triyumbirata at mga Nagsulong ng Kaisipang Mapanghimagsik === |
| Muwebles Tampinco sa tahanan ng mga Bautista Delos Santos- mga muebles na ipinasadya sa talyer ni Don Isabelo Tampinco, ang nagdala ng estrilong art noveau sa anyong Filipino sa Pilipinas.
| | 27 personalidad kabilang sina Pedro Ladia, Isidoro Torres, [[Vicente Gatmaytan]], [[Manuel Crisostomo]], [[Mariano Crisostomo]], [[Agustin Tantoco]], at [[Gregorio Crisostomo y Lugo|Padre Gregorio Crisostomo]].<ref>R_326_2023.pdf, "Pahina 7-8", 2023.</ref> |
|
| |
|
| K. MGA MONUMENTO AT PANANDANG PANG-ALA ALA
| | === M.4 Mga Pambansang Alagad ng Sining at Siyentista === |
| | * Guillermo Tolentino (Sining-Biswal) |
| | * Ernani Cuenco (Musika) |
| | * Alice Reyes (Sayaw) |
| | * Geminiano Tiongson (Pambansang Siyentista) |
| | * Fidela Magpayo (Reyna ng Brodkasting) |
|
| |
|
| Monumento ni Hen. Isidoro Torres na matatagpuan sa Barangay Sto. Nino at Barangay Matimbo.
| | == See also == |
| Mga monumento sa Capitol Grounds
| | * [[Lungsod ng Malolos]] |
| i. Monumento ni Hen. Gregorio H. del Pilar
| | * [[Unang Republika ng Pilipinas]] |
| ii. Monumento ng Trayumbirata
| | * [[Kadalagahan ng Malolos]] |
| iii. Monumento ni Ramon del Fierro Magsaysay
| |
|
| |
|
| Mga Monumento sa CMIS-Sto. Rosario
| | == References == |
| i. Monumento ni Jose Protacio Rizal, 1921
| | <ref>R_326_2023.pdf, "Kapasiyahang Panlungsod Blg. 326-2023", 2023.</ref> |
| ii. Monumento ni Marcelo H. del Pilar
| | <ref>KP 326-2023 Indeks - Wiki Malolos, "Indeks ng Pamanang Kultural", 2023.</ref> |
| iii. Monumento ng Guro
| |
| iv. Monumento ng Ibong Tikling
| |
|
| |
|
| Fountain sa Hardin ni Dr. Luis Uitangcoy Santos
| | [[Category:Index]] |
| Busto (Bust) ni Marcelo H. del Pilar sa harap ng lumang munisipyo- sculpture ng ulo at balikat ng nasabing bayani.
| | [[Category:Institusyon]] |
| Busto (Bust) ni Francisco “Balagtas” Baltazar sa gilid ng lumang munisipyo - sculpture ng ulo at balikat ng nasabing bayani.
| | [[Category:Kultura at Tradisyong Bayan]] |
| Monumento ng Kristianismo sa Barangay Canalate
| | [[Category:Pangyayari]] |
| Monumento ng mga beterano sa harap ng lumang munisipyo
| |
| Monumento ng mga Piling Bayani sa ilalim ng Kalayaan Tree
| |
| Kanyon (2) sa Capitolyo
| |
| Labi ng Paaralan ng Bulacan High School sa Kapitolyo na ngayon ay Marcelo H. del Pilar National High School.
| |
| | |
| D. LIWASAN, LIBINGAN, PARKE
| |
| Liwasang Republika sa harap ng Bagong Gusaling Pampahalaan
| |
| Kampo Santo Katoliko de Malolos
| |
| Kampo Santo Katoliko de Barasoain
| |
| Libingang Pampubliko ng Caniogan
| |
| Libingang Pampubliko ng Mambog
| |
| Libingang Pampubliko ng Panasahan
| |
| Provincial Capitol Park
| |
| Kampo Santo de Sta. Isabel
| |
| Monumento at Parke ni Dr. Jose P. Rizal sa Bulacan State University.
| |
| Heroes’ Park sa Bulacan State University
| |
| | |
| E. ANYONG LUPA, ANYONG TUBIG, HALAMAN
| |
| 1. Ilog Pamarawan (Brackish Water)
| |
| 2. Mangrove Forest sa Pulo-pulo Pamarawan at Babatnin
| |
| 3. Puno ng Siar (Peltophorum Pterocarpum) mas kilala sa katawagang “Kalayaan Tree.” Punong piping saksi sa pamamalagi ng pamahalaan ni Aguinaldo sa Malolos.
| |
| | |
| G. MGA PAGKAIN
| |
| Ensaymada de Malolos
| |
| Inipit
| |
| Callos
| |
| Pamplina
| |
| Menudong Bukid at Menudong Patay
| |
| Bringhe ng Tagumpay
| |
| Valenciana
| |
| Serkele
| |
| Tinadtad
| |
| Tinumis
| |
| Alfahol
| |
| Bilo-Bilo
| |
| Mais
| |
| Monggo
| |
| Balinghoy
| |
| Ginataang Langka
| |
| Ginataang Kamansi
| |
| Ginataang Alimasag at Hipon
| |
| Puto Caramba at Okoy
| |
| Bibingkang kanin o Langib
| |
| Biko, Inagit
| |
| Kalamaylatik, Kalamayhirin
| |
| Palitaw
| |
| Tamales
| |
| Suman
| |
| Biscocho, Machakaw, Principe, Mamon Tostado, Popol
| |
| Gurgurya
| |
| Kurbata de Sebo
| |
| Sinindihan sa Tuba
| |
| Kinilaw sa Sukang Sasa
| |
| Niluno sa Sukang Sasa
| |
| Adobo sa Tuba
| |
| Asadong Carajay
| |
| Hamon Bulakenya
| |
| Nilasing na Mangga
| |
| Acharang Papaya
| |
| Acharang Dampalit
| |
| Suwam
| |
| Bawan
| |
| Pesa
| |
| Almondigas (miswang may patola)
| |
| Bulang-lang
| |
| Burong Kanin
| |
| Ensaladang Talong
| |
| Dalok
| |
| Pinipig Chico
| |
| Soreche
| |
| Leche Flan del Mar
| |
| Samani o Dulce de Pasensya o Peanut Brittle
| |
| Kending Kamias, Kamatis, Kundol at iba pa
| |
| Budin (Pudding)
| |
| Pitisu (Cream Puff)
| |
| Postre (Jams)
| |
| Hotcake (Pancake)
| |
| Colac (Caramel)
| |
| Pinaso
| |
| Pigs in Blanket
| |
| Croquettas de Patatas na may Corn Beef
| |
| Lagat (igat, malabanos)
| |
| Lumlum
| |
| Palakang Batutay
| |
| Bahay Guya
| |
| Bilakong
| |
| Sinantolan Talaba at Alamang
| |
| Relyenong Manok
| |
| Relyenong Alimasag
| |
| Relyenong Bangus
| |
| Relyenong Pusit
| |
| Pabo
| |
| Pais
| |
| Sinaing
| |
| Tambalolo
| |
| Adobong (Kangkong, Sitaw, at Talong)
| |
| Castaniog
| |
| Binagkat: Nilagang Kamoteng Kahoy, Kamote, Gabi at Saging na saba
| |
| Maruya
| |
| Nilupak
| |
| Darak na Mais
| |
| Adobong Atay at Balun-balunan
| |
| Relyenong Alimango
| |
| Lanzones Salad
| |
| Ice Box Cake
| |
| Kinilaw na Bangus sa Kesong Puti
| |
| Luto sa Toyo
| |
| Birang ni Veronica
| |
| Empanada de Kaliskis
| |
| Pastillas Tostado
| |
| Cordero
| |
| Tocinong Talaba
| |
| Minatamis na Kamias
| |
| | |
| H. LIKHANG KAMAY
| |
| | |
| Pabalat ng Malolos
| |
| Puni ng Malolos
| |
| Singkaban ng Barangay Catmon at Barangay Santisima Trinidad
| |
| Paggawa ng Bag sa Barangay Matimbo at Barangay Panasahan
| |
| | |
| I. TRADISYON
| |
| | |
| Senakulo ng Barangay Tikay
| |
| Senakulo ng Malanggam, Barangay Bulihan
| |
| Senakulo ng Barangay Caingin
| |
| Pabukang Puso ng Barangay Panasahan
| |
| Pag-akyat ng Barangay Atlag at Barangay Pamarawan
| |
| Semana Santa ng Barangay Sta. Isabel
| |
| Desposorio ng Barangay Tikay at Malanggam, Barangay Bulihan
| |
| Sayaw de Panasahan
| |
| Sayaw de Sta. Isabel
| |
| Pistang Puto ng Barangay Santor
| |
| | |
| L. MALALAKING FESTIVAL AT KAPISTAHAN
| |
| Fiesta Republika
| |
| Pistang Bayan
| |
| Pista ng Barasoain
| |
| Pista ng Sta. Isabel
| |
| Pista ng Santisima Trinidad Og
| |
| Pista ng Sto. Nifio de Malolos
| |
| | |
| M. MGA IMPORTANTENG PERSONALIDAD
| |
| | |
| M.1 MGA NAGING ALKALDE SA LUNGSOD NG MALOLOS
| |
| | |
| 1822-Alkalde 1st Dist. Don Jorge de Victoria.
| |
| 1823-Alkalde 1st Dist. Don Agustin Antonio, Alkalde 2nd Dist. Don Miguel Dela Cruz, Alkalde 3rd Dist. Don Francisco Faustino.
| |
| 1824-Alkalde 1st Dist. Don Evaristo Nicolas Vazquez, Alkalde 2nd Dist. Don Fabian Tiongson, Alkalde 3rd Dist. Policarpio Adriano.
| |
| 1825-Gobernadorsillo Don Evaristo Tiongson
| |
| 1826-Gobernadorsillo Don Agustin Josef Manalo
| |
| 1827-Gobernadorsillo Don Geronimo Roque
| |
| 1828-Gobernadorsillo Don Mariano Bonifacio de Jesus
| |
| 1829-Gobernadorsillo Don Vicente Buison
| |
| 1830-Gobernadorsillo Don Damaso Pulumbarit
| |
| 1831-Gobernadorsillo Don Cipriano Dimagiba at Don Policarpio Dela Cruz
| |
| 1832-Gobernadorsillo Don Facundo de Victoria
| |
| 1833-Gobernadorsillo Don Mariano Estrella
| |
| 1834-Gobernadorsillo Don Felipe Dionicio
| |
| 1835-Gobernadorsillo Don Mariano Estrella
| |
| 1836-Gobernadorsillo Don Alejandro Adriano
| |
| 1837-Gobernadorsillo Don Vicente Buison
| |
| 1838-Gobernadorsillo Don Bernabe Nicolas
| |
| 1839-Gobernadorsillo Don Geronimo Roque
| |
| 1840-Gobernadorsillo Don Roque Aldaba
| |
| 1841-Gobernadorsillo Don Estanislao Cristobal
| |
| 1842-Gobernadorsillo Don Estanislao Cristobal
| |
| 1843-Gobernadorsillo Don Nicolas Estrella
| |
| 1844-Gobernadorsillo Don Santiago Lucero
| |
| 1845-Gobernadorsillo Don Estanislao Cristobal
| |
| 1846-Gobernadorsillo Don Tiburcio Tiongson
| |
| 1847-Gobernadorsillo Don Juan dela Cruz Palangue
| |
| 1848-Gobernadorsillo Don Mariano Tiongson
| |
| 1849-Gobernadorsillo Don Jorge Dionisio
| |
| 1850-Gobernadorsillo Don Santiago Lucero
| |
| 1851-Gobernadorsillo Don Antonio Buendia
| |
| 1852-Gobernadorsillo Don Teodoro Clavio
| |
| 1855-Gobernadorsillo sa Malolos Don Jorge Crisostomo, sa Barasoain Don Emigdio Gatsalian at sa Sta. Isabel Don Teodoro Clavio.
| |
| 1856-Gobernadorsillo sa Malolos Don Bartolome Dimagiba, sa Barasoain Don Fabian Adriano at sa Sta. Isabel Don Potenciano Gaspar.
| |
| 1857-Gobernadorsillo sa Malolos Don Aniceto Dimagiba, sa Barasoain Don Vicente Adriano at sa Sta. Isabel Don Juan Enriquez.
| |
| 1858-Gobernadorsillo sa Malolos Don Juan De Robles, sa Barasoain Don Venancio Mendoza at Sta. Isabel Don Pedro Trajano.
| |
| 1859-Gobernadorsillo Don Juan Dimagiba
| |
| 1860-Gobernadorsillo Don Pedro Punongbayan
| |
| 1861-Gobernadorsillo Don Leoncio Nazario
| |
| 1875-1877-Gobernadorsillo Don Tomas Dimagiba
| |
| 1877-1879-Gobernadorsillo Don Bonifacio Crisostomo
| |
| 1879-1881-Gobernadorsillo Don Tomas Tanchangco
| |
| Hulyo, 1879-Nanunumparang pansamantalang Gobernadorsillo Don Pedro De Castro.
| |
| Abril, 1880-Gobernadorsillo Casimiro Buendia
| |
| 1881-1883-Gobernadorsillo Don Jose A. Bautista
| |
| Hulyo, 1882-Gobernadorsillo Don Jose Tiongson
| |
| 1883-1885-Gobernadorsillo Don Antonio Tiongson
| |
| May, 1883-Gobernadorsillo Don Florentino Reyes
| |
| 1885-1887-Gobernadorsillo Don Mateo Buison
| |
| 1886-Gobernadorsillo Don Anastacio De Leon
| |
| 1887-Gobernadorsillo Don Manuel Crisostomo
| |
| Marso 22,1888-Don Pedro de Castro ay nahirang bilang Gobernadorsillo.
| |
| Abril, 1888-Don Vicente Gatmaytan ay nahalal bilang Gobernadorsillo.
| |
| Disyembre, 1888-Gobernadorsillo Don Francisco Bernardo ay nanalo sa ikatlong halalan.
| |
| 1890-1892-Gobernadorsillo Don Antonio Chiong
| |
| 1892-1894-Gobernadorsillo Don Jose Reyes Tiongson
| |
| 1895-Capitan Municipal Don Manuel Crisostomo
| |
| Hunyo, 1895-Capitan Municipal Don Antonio Chiong
| |
| 1903-1905-Presidente Municipal Ramon de Leon Y Gonzales
| |
| 1906-1907-Presidente Municipal Florencio Daluz Y Bugay
| |
| 1908-1909-Presidente Municipal Nicolas Buendia Y Buidon
| |
| 1910-1911-Presidente Municipal Antonio Bautista Y Santos .
| |
| 1912-Oktubre 15,1916-Presidente Municipal Kgg. Damaso Caluag .
| |
| Oktubre 16, 1916-Setyembre 30, 1919-Presidente Municipal Kgg. Dionisio Dimagiba Y. Magtira
| |
| Oktubre 1, 1919-Disyembre 31, 1924-Presidente Municipal Kgg. Mariano Tengco Y Santiago
| |
| Enero 1, 1925-Oktubre 15, 1925-Presidente Municipal Kgg. Isberto Crisostomo
| |
| Oktubre 16, 1925- Disyembre 31, 1927-Presidente Municipal Kgg. Eduardo Dimagiba
| |
| Enero 1, 1928- Oktubre 19, 1934-Presidente Municipal Kgg. Ygnacio Tapang Y Cunanan
| |
| Oktubre 20, 1934- Disyembre 31, 1937-Presidente Municipal Kgg. Hermogenes Dimagiba Y Ramos
| |
| Enero 1, 1938- Disyembre 31, 1940-Punong Bayan Kgg. Leon Valencia
| |
| Enero 1, 1941-Punong Bayan Kgg. Diosdado Dimagiba
| |
| 1945-1946- Punong Bayan Kgg. Adonis Maclang Y Panganiban
| |
| 1947-1951- Punong Bayan Kgg. Carlos Maclang Y Panganiban
| |
| Enero 1, 1958- Disyembre 31, 1963- Punong Bayan Kgg. Felix Reyes Y Tantoco
| |
| Enero 1, 1964- Disyembre 31, 1968- Punong Bayan Kgg. Jovencio C. Caluag
| |
| Enero 1, 1969- Hunyo 31, 1986- Punong Bayan Kgg. Purificacion C. Reyes
| |
| Hulyo 1, 1998- Hunyo 30, 2001- Punong Lungsod Kgg. Restituto Roque
| |
| | |
| M.2 MGA KADALAGAHAN NG MALOLOS NA PINAPURIHAN NI DR. JOSE P. RIZAL
| |
| Elisea Tantoco Reyes (1873-1969)
| |
| Juana Tantoco Reyes (1874-1900)
| |
| Leoncia Santos Reyes (1864-1948)
| |
| Olympia San Agustin Reyes (1876-1910)
| |
| Rufina T. Reyes (1869-1909)
| |
| Eugenia Mendoza Tanchangco (1871-1969)
| |
| Aurea Mendoza Tanchangco (1872-1958)
| |
| Basilia Villarino Tantoco (1865-1925)
| |
| Teresa Tiongson Tantoco (1867-1942)
| |
| Maria Tiongson Tantoco (1869-1912)
| |
| Anastacia Maclang Tiongson (1874-1940)
| |
| Basilia Reyes Tiongson (1860-1925)
| |
| Aleja Reyes Tiongson (1864-1900)
| |
| Mercedes Reyes Tiongson (1870-1928
| |
| Agapita Reyes Tiongson (1872-1937 Ny ql
| |
| Filomena Oliveros Tiongson (1867-1934)
| |
| Cecilia Oliveros Tiongson (1867-1934)
| |
| Paz Reyes Tiongson (1862-1889)
| |
| Feliciana Oliveros Tiongson (1869-1938)
| |
| Alberta Santos Uitangcoy (1865-1953)
| |
| | |
| M.3 TRIYUMBIRATA NG MALOLOS (mga nagsulong ng kaisipang mapanghimagsik)
| |
| Pedro Ladia
| |
| Isidoro D. Torres (1866-1928)
| |
| Jose T. Bautista
| |
| Vicente Gatmaitan
| |
| Manuel Crisostomo (1870-DECEASED)
| |
| Mariano Crisostomo (1862-1913)
| |
| Gen. Felipe Estrella
| |
| Gen. Salvador Estrella (1856-1932)
| |
| Padre Agustin Tengco Tantoco (1830-1872)
| |
| Padre Gregorio L. Crisostomo (1860-1918)
| |
| Luis Gatmaitan
| |
| Vicente Guareno
| |
| Loreto Lucero
| |
| Juan Aldaba
| |
| Guillermo Tolentino (1890-1976)
| |
| Ernani Cuenco (1936-1988)
| |
| Alice Reyes (1942-DECEASED)
| |
| Geminiano Tiongson (1907-1987)
| |
| Vicente Villavicencio
| |
| Dalisay Julian Aldaba (1912-2006)
| |
| Estefania Aldaba Lim (1917-2006)
| |
| Antonio Santos Bautista (1878-1940)
| |
| Damaso Caluag
| |
| Pablo Salonga Gomez (1929-2010)
| |
| Bienvenido Ramos (1935-2012)
| |
| Fidela Magpayo (1920-2008)
| |
| Macario Pineda (1912-1950)
| |
| | |
| | |
| MGA PAMBANSANG ALAGAD NG SINING
| |
| Guillermo Tolentino- Sining-Biswal
| |
| Ernani Cuenco- Musika
| |
| Alice Reyes-Makabagong sayaw
| |
| Geminiano Tiongson- Doctor sa mata, Pambansang Siyentista
| |
| Vicente Villavicencio-katipunero, isa sa mga nanguna sa Labanan sa Catmon
| |
| Dalisay Aldaba- Sopranong manganganta, Musiko
| |
| Antonio S. Bautista-Ayudante-de-campo ni Pang. E. Aguinaldo sa Malolos
| |
| Pablo Gomez-manunulat sa wikang Filipino, nakilala sa mga akda sa komiks
| |
| Bienvenido Ramos-Manunulat sa wikang Filipino
| |
| Fidela Magpayo- Reyna ng Brodkasting sa Pilipinas
| |
| Macario Pineda-Manunulat sa Ingles at Filipino noong panahon ng Amerikano
| |
| | |
| SAPAGKAT, isa sa hangarin ng Pamahalaang Lungsod ng Malolos ang maiangat ang buhay ng mga mamamayan nito at kabilang dito ang pagtataguyod ng mga programa patungkol sa pangangalaga at pagpapakilala ng ating lokal na kasaysayan, kultura at tradisyon upang hikayatin ang damdaming nasyonalismo sa bawat Malolefio;
| |
| | |
| SAPAGKAT, mahalagang kilalanin at pahalagahan ang ating lokal na pamanang kultura sa pamamagitan ng pagsasagawa ng mga hakbangin at pamamaraan upang mapangasiwaan an
| |
| proteksyon at pag-iingat nito, gayundin ang pagbibigay ng angkop na karunungan sa mamamayan lalo na sa mga kabataan.
| |