Mariano S. Tengco: Difference between revisions

From Wiki Malolos
Jump to navigation Jump to search
No edit summary
 
Line 4: Line 4:
[https://ancestors.familysearch.org/en/MGCC-C34/mariano-santiago-tengco-1884-1922 Baptismal Certificate]
[https://ancestors.familysearch.org/en/MGCC-C34/mariano-santiago-tengco-1884-1922 Baptismal Certificate]


==== Notes ====
'''Mariano S. Tengco''' ay isang kilalang lider-politiko at naging [[Alkalde|Presidente Municipal]] ng [[Malolos]], [[Bulacan]], noong unang bahagi ng ika-20 dantaon sa ilalim ng pamahalaang [[Estados Unidos|Amerikano]].<ref>Ang Malulos sa mga Dahon ng Kasaysayan, "Kabanata 8", 1934, p. 121.</ref> Siya ay higit na kinikilala sa kanyang mahalagang papel sa pagtatatag ng modernong sistema ng patubig sa bayan, na kalaunan ay ipinangalan sa kanya bilang '''Mariano S. Tengco Water Works''' bilang pagkilala sa kanyang serbisyo.<ref>Historical Calendar latest as of 6-24-16, "Marso 28, 1923 – ANG MARIANO S. TENGCO WATER WORKS", 2016.</ref>
 
== Kasaysayan ==
 
=== Panunungkulan at Proyekto ===
Noong 1921, habang naglilingkod bilang Presidente Municipal, iminungkahi ni Tengco sa Sangguniang Bayan ang pagpapatayo ng isang ''water works system''.<ref>Ang Malulos sa mga Dahon ng Kasaysayan, "Kabanata 8", 1934, p. 121.</ref> Ang layunin ng proyektong ito ay makapaghatid ng malinis na tubig sa mga kabahayan at magkaroon ng sapat na suplay para sa pagpuksa ng mga [[sunog]] sa loob ng bayan.<ref>Ang Malulos sa mga Dahon ng Kasaysayan, "Kabanata 8", 1934, p. 121.</ref>
 
Sa ilalim ng kanyang pamumuno, naglaan ang konseho ng panimulang halagang P6,000 noong simula ng 1921, na nadagdagan pa ng P4,000 noong Hunyo ng taon ding iyon.<ref>Ang Malulos sa mga Dahon ng Kasaysayan, "Kabanata 8", 1934, p. 122.</ref> Noong Mayo 1922, ang kontrata para sa konstruksyon ay ibinigay sa ''Mas Construction Company'' ng [[Maynila]] sa halagang P22,600.<ref>Ang Malulos sa mga Dahon ng Kasaysayan, "Kabanata 8", 1934, p. 123.</ref>
 
=== Pagpanaw at Pagkilala ===
Pumanaw si Mariano S. Tengco noong Nobyembre 1922, bago pa man matapos ang pagpapatayo ng tangke ng tubig.<ref>Historical Calendar latest as of 6-24-16, "Nobyembre 30, 1922 – PAGDARAOS NG ISANG TANGING PULONG UKOL SA PAGKAMATAY NI G. MARIANO TENGCO", 2016.</ref> Noong Nobyembre 30, 1922, nagdaos ng isang tanging pulong ang Konseho Municipal sa pangunguna ni Konsehal Marcelo Hipolito upang magpahayag ng pakikiramay at pagkilala sa yumaong pinuno.<ref>Historical Calendar latest as of 6-24-16, "Nobyembre 30, 1922 – PAGDARAOS NG ISANG TANGING PULONG UKOL SA PAGKAMATAY NI G. MARIANO TENGCO", 2016.</ref>
 
Inilibing si Tengco noong Disyembre 3, 1922, sa isang seremonyang dinaluhan ng mga opisyal ng lalawigan at mga mamamayan ng Malolos.<ref>Historical Calendar latest as of 6-24-16, "Marso 28, 1923 – ANG MARIANO S. TENGCO WATER WORKS", 2016.</ref> Ang mga mamamayan ay nag-ambag ng halagang P436.60 para sa kanyang paglilibing bilang tanda ng pagmamahal.<ref>Historical Calendar latest as of 6-24-16, "Marso 28, 1923 – ANG MARIANO S. TENGCO WATER WORKS", 2016.</ref> Noong Marso 28, 1923, pormal na ipinasa ang resolusyong nagpapangalan sa pasilidad ng tubig bilang '''Mariano S. Tengco Water Works'''.<ref>Ang Malulos sa mga Dahon ng Kasaysayan, "Kabanata 8", 1934, p. 123.</ref>
 
== Paglalarawan ==
 
=== Ang Water Works ===
Ang istrakturang sinimulan ni Tengco, na kilala rin bilang [[Aguas Potables de Malolos]], ay isang tangke ng tubig na may taas na 80 talampakan na matatagpuan sa Barrio San Vicente.<ref>Malolos Heritage Zone, "The Malolos Historic Town Center", 2018, p. 996.</ref> Ito ay itinuturing na isa sa mga mahahalagang bahagi ng arkitekturang kolonyal sa Malolos.<ref>Malolos_Historic_Town_Center, "Built heritage", p. 1067.</ref>
 
=== Ang Mausoleo ===
Sa pangangasiwa ni [[Antonio Bautista]], ang mga kapangkatin at kaibigan ni Tengco ay nagpatayo ng isang mausoleo sa Cementerio Municipal na nagkakahalaga ng P700.<ref>Historical Calendar latest as of 6-24-16, "Marso 28, 1923 – ANG MARIANO S. TENGCO WATER WORKS", 2016.</ref> Ang epitaph sa kanyang libingan ay nagsasaad: ''"Kahapon, ikaw ay pag-asa ng pangkating makabayan; ngayon ay uliran ng bayang Malulos at bukas ay ano kaya?"''<ref>Historical Calendar latest as of 6-24-16, "Marso 28, 1923 – ANG MARIANO S. TENGCO WATER WORKS", 2016.</ref>
 
== Significance ==
Ang panunungkulan ni Mariano S. Tengco ay nagmarka ng panahon ng modernisasyon sa Malolos, partikular sa aspeto ng kalusugang pampubliko at imprastraktura.<ref>The Women of Malolos, "The Political Background", 2004, p. 113.</ref> Ang kanyang dedikasyon sa pagpapatayo ng sistema ng patubig sa kabila ng kakulangan ng pondo noong una ay nagsilbing inspirasyon sa mga sumunod na lokal na lider.<ref>Ang Malulos sa mga Dahon ng Kasaysayan, "Kabanata 8", 1934, p. 121.</ref>
 
== See also ==
 
[[Malolos]]
 
[[Aguas Potables de Malolos]]
 
[[Antonio Bautista]]
 
[[Nicolas Buendia]]
 
== References ==
<ref>Ang Malulos sa mga Dahon ng Kasaysayan, "Kabanata 8", 1934, pp. 121-123.</ref>
<ref>Historical Calendar latest as of 6-24-16, "Marso 28, 1923 – ANG MARIANO S. TENGCO WATER WORKS", 2016.</ref>
<ref>Historical Calendar latest as of 6-24-16, "Nobyembre 30, 1922 – PAGDARAOS NG ISANG TANGING PULONG UKOL SA PAGKAMATAY NI G. MARIANO TENGCO", 2016.</ref>
<ref>Malolos Heritage Zone, "The Malolos Historic Town Center", 2018, p. 996.</ref>
<ref>Malolos_Historic_Town_Center, "Built heritage", p. 1067.</ref>
<ref>The Women of Malolos, "The Political Background", 2004, p. 113.</ref>
 
[[Category:Index]]
[[Category:Who's who in Malolos?]]

Latest revision as of 10:58, 3 May 2026

Si Mariano Santiago Tengco ay ipinanganak noong 16 Oktubre 1884 sa Malolos, Bulacan kina Martin Villena Tengco at Agustina Chuy- Chiuco Santiago. Ikinasal siya kay Sixta Galang[1] noong 4 Hulyo 1908. Nagkaroon sila ng isang anak na si Mariano. Namatay si Tengco noong 1922 sa edad na 38.[2]

Related documents

Baptismal Certificate

Mariano S. Tengco ay isang kilalang lider-politiko at naging Presidente Municipal ng Malolos, Bulacan, noong unang bahagi ng ika-20 dantaon sa ilalim ng pamahalaang Amerikano.[3] Siya ay higit na kinikilala sa kanyang mahalagang papel sa pagtatatag ng modernong sistema ng patubig sa bayan, na kalaunan ay ipinangalan sa kanya bilang Mariano S. Tengco Water Works bilang pagkilala sa kanyang serbisyo.[4]

Kasaysayan

Panunungkulan at Proyekto

Noong 1921, habang naglilingkod bilang Presidente Municipal, iminungkahi ni Tengco sa Sangguniang Bayan ang pagpapatayo ng isang water works system.[5] Ang layunin ng proyektong ito ay makapaghatid ng malinis na tubig sa mga kabahayan at magkaroon ng sapat na suplay para sa pagpuksa ng mga sunog sa loob ng bayan.[6]

Sa ilalim ng kanyang pamumuno, naglaan ang konseho ng panimulang halagang P6,000 noong simula ng 1921, na nadagdagan pa ng P4,000 noong Hunyo ng taon ding iyon.[7] Noong Mayo 1922, ang kontrata para sa konstruksyon ay ibinigay sa Mas Construction Company ng Maynila sa halagang P22,600.[8]

Pagpanaw at Pagkilala

Pumanaw si Mariano S. Tengco noong Nobyembre 1922, bago pa man matapos ang pagpapatayo ng tangke ng tubig.[9] Noong Nobyembre 30, 1922, nagdaos ng isang tanging pulong ang Konseho Municipal sa pangunguna ni Konsehal Marcelo Hipolito upang magpahayag ng pakikiramay at pagkilala sa yumaong pinuno.[10]

Inilibing si Tengco noong Disyembre 3, 1922, sa isang seremonyang dinaluhan ng mga opisyal ng lalawigan at mga mamamayan ng Malolos.[11] Ang mga mamamayan ay nag-ambag ng halagang P436.60 para sa kanyang paglilibing bilang tanda ng pagmamahal.[12] Noong Marso 28, 1923, pormal na ipinasa ang resolusyong nagpapangalan sa pasilidad ng tubig bilang Mariano S. Tengco Water Works.[13]

Paglalarawan

Ang Water Works

Ang istrakturang sinimulan ni Tengco, na kilala rin bilang Aguas Potables de Malolos, ay isang tangke ng tubig na may taas na 80 talampakan na matatagpuan sa Barrio San Vicente.[14] Ito ay itinuturing na isa sa mga mahahalagang bahagi ng arkitekturang kolonyal sa Malolos.[15]

Ang Mausoleo

Sa pangangasiwa ni Antonio Bautista, ang mga kapangkatin at kaibigan ni Tengco ay nagpatayo ng isang mausoleo sa Cementerio Municipal na nagkakahalaga ng P700.[16] Ang epitaph sa kanyang libingan ay nagsasaad: "Kahapon, ikaw ay pag-asa ng pangkating makabayan; ngayon ay uliran ng bayang Malulos at bukas ay ano kaya?"[17]

Significance

Ang panunungkulan ni Mariano S. Tengco ay nagmarka ng panahon ng modernisasyon sa Malolos, partikular sa aspeto ng kalusugang pampubliko at imprastraktura.[18] Ang kanyang dedikasyon sa pagpapatayo ng sistema ng patubig sa kabila ng kakulangan ng pondo noong una ay nagsilbing inspirasyon sa mga sumunod na lokal na lider.[19]

See also

Malolos

Aguas Potables de Malolos

Antonio Bautista

Nicolas Buendia

References

[20] [21] [22] [23] [24] [25]

  1. ↑ https://ancestors.familysearch.org/en/MGCC-CQ5/sixta-galang-1880-1976
  2. ↑ https://ancestors.familysearch.org/en/MGCC-C34/mariano-santiago-tengco-1884-1922
  3. ↑ Ang Malulos sa mga Dahon ng Kasaysayan, "Kabanata 8", 1934, p. 121.
  4. ↑ Historical Calendar latest as of 6-24-16, "Marso 28, 1923 – ANG MARIANO S. TENGCO WATER WORKS", 2016.
  5. ↑ Ang Malulos sa mga Dahon ng Kasaysayan, "Kabanata 8", 1934, p. 121.
  6. ↑ Ang Malulos sa mga Dahon ng Kasaysayan, "Kabanata 8", 1934, p. 121.
  7. ↑ Ang Malulos sa mga Dahon ng Kasaysayan, "Kabanata 8", 1934, p. 122.
  8. ↑ Ang Malulos sa mga Dahon ng Kasaysayan, "Kabanata 8", 1934, p. 123.
  9. ↑ Historical Calendar latest as of 6-24-16, "Nobyembre 30, 1922 – PAGDARAOS NG ISANG TANGING PULONG UKOL SA PAGKAMATAY NI G. MARIANO TENGCO", 2016.
  10. ↑ Historical Calendar latest as of 6-24-16, "Nobyembre 30, 1922 – PAGDARAOS NG ISANG TANGING PULONG UKOL SA PAGKAMATAY NI G. MARIANO TENGCO", 2016.
  11. ↑ Historical Calendar latest as of 6-24-16, "Marso 28, 1923 – ANG MARIANO S. TENGCO WATER WORKS", 2016.
  12. ↑ Historical Calendar latest as of 6-24-16, "Marso 28, 1923 – ANG MARIANO S. TENGCO WATER WORKS", 2016.
  13. ↑ Ang Malulos sa mga Dahon ng Kasaysayan, "Kabanata 8", 1934, p. 123.
  14. ↑ Malolos Heritage Zone, "The Malolos Historic Town Center", 2018, p. 996.
  15. ↑ Malolos_Historic_Town_Center, "Built heritage", p. 1067.
  16. ↑ Historical Calendar latest as of 6-24-16, "Marso 28, 1923 – ANG MARIANO S. TENGCO WATER WORKS", 2016.
  17. ↑ Historical Calendar latest as of 6-24-16, "Marso 28, 1923 – ANG MARIANO S. TENGCO WATER WORKS", 2016.
  18. ↑ The Women of Malolos, "The Political Background", 2004, p. 113.
  19. ↑ Ang Malulos sa mga Dahon ng Kasaysayan, "Kabanata 8", 1934, p. 121.
  20. ↑ Ang Malulos sa mga Dahon ng Kasaysayan, "Kabanata 8", 1934, pp. 121-123.
  21. ↑ Historical Calendar latest as of 6-24-16, "Marso 28, 1923 – ANG MARIANO S. TENGCO WATER WORKS", 2016.
  22. ↑ Historical Calendar latest as of 6-24-16, "Nobyembre 30, 1922 – PAGDARAOS NG ISANG TANGING PULONG UKOL SA PAGKAMATAY NI G. MARIANO TENGCO", 2016.
  23. ↑ Malolos Heritage Zone, "The Malolos Historic Town Center", 2018, p. 996.
  24. ↑ Malolos_Historic_Town_Center, "Built heritage", p. 1067.
  25. ↑ The Women of Malolos, "The Political Background", 2004, p. 113.
Retrieved from "https://wikimalolos.com/wikimalolos/index.php?title=Mariano_S._Tengco&oldid=7195"